Trabzon İl Planı Kapsamında Ekoturizmin Geliştirilmesine Yönelik Üniversite–Kamu İş Birliği
Üniversitemizin 2025 yılında sürdürülebilir turizm ve arazi kullanımı konusundaki önemli çalışmalarından biri Trabzon İl Planı kapsamındaki iş birlikleridir. 1 Temmuz 2025 tarihinde Üniversitemiz tarafından kamuoyuyla paylaşılan Trabzon İl Planı çalışmalarında KTÜ’nün yerel kalkınmanın stratejik paydaşlarından biri olduğu belirtilmiş; Üniversitemizin katkı sağlayacağı alanlar arasında ekoturizm faaliyetlerinin yaygınlaştırılması da yer almıştır.
Plan kapsamında KTÜ’nün katkı sağlayacağı diğer alanlar arasında orman yönetimi ile kıyı ve deniz ekosistemlerinin korunması da bulunmaktadır. Bu alanların ekoturizm ile birlikte ele alınması, turizm faaliyetlerinin yalnızca ekonomik gelişme açısından değil, doğal kaynakların ve turizm amaçlı kullanılan arazilerin korunması açısından da değerlendirildiğini göstermektedir.
Çalışmalarda Üniversitemizin özellikle Doğu Karadeniz Kalkınma Ajansı (DOKA), İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, Trabzon Orman Bölge Müdürlüğü ve diğer kamu kurumlarıyla ortak çalışmalar yürütmesinin öngörülmesi, sürdürülebilir turizm alanında yerel paydaşlarla bilgi paylaşımı ve kapasite geliştirme açısından önem taşımaktadır.
IASON+ Projesi – Doğal Ekosistemler, Yerel Topluluklar ve Turizm İçin Eğitim ve Kapasite Geliştirme
Üniversitemizin sürdürülebilir turizm açısından önemli çalışmalarından biri de Karadeniz havzasındaki delta ekosistemlerinin korunmasına yönelik IASON+ Projesidir.
2025 yılında Üniversitemiz Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Mühendisliği Bölümü tarafından kamuoyuyla paylaşılan projede; istilacı yabancı türlerin etkilerinin azaltılması, delta ekosistemlerinin dayanıklılığının artırılması ve bu alanların sağladığı ekosistem hizmetlerinin sürdürülebilirliğinin sağlanması amaçlanmaktadır.
Projenin temel çıktılarından biri doğrudan kapasite geliştirme ve eğitim programlarının hazırlanmasıdır. Bu eğitim ve kapasite geliştirme çalışmalarının hedef grupları arasında delta bölgelerinde yaşayan yerel topluluklar, biyolojik çeşitliliğin korunmasından sorumlu kurumlar, karar vericiler, kamu görevlileri, bilim insanları ve araştırmacılar ile turizm, tarım, balıkçılık ve su kaynakları yönetimi gibi ekosistem hizmetlerine bağlı sektörler bulunmaktadır.
Bu yönüyle proje, özellikle doğa turizmi ve ekoturizmin dayandığı delta, sulak alan ve kıyı ekosistemlerinin sürdürülebilir yönetimine ilişkin bilgi ve kapasitenin yerel topluluklara ve ilgili sektörlere aktarılmasını desteklemektedir.
Kanıt:
https://www.ktu.edu.tr/denizbiltek/iason
“Kırsal Mimari: Yere Uygun Yapı Kültürü” – Topluma Açık Eğitim ve Bilgilendirme
Turizmin sürdürülebilir arazi kullanımı açısından önemli unsurlarından biri, kırsal alanlarda geleneksel yerleşme dokusunun, kültürel peyzajın ve yerel mimari özelliklerin korunmasıdır.
Bu kapsamda 25 Mart 2025 tarihinde Üniversitemiz Mimarlık Fakültesi öğretim üyesi Dr. Öğr. Üyesi Hamiyet Özen, KTÜ Radyo/TV’de yayımlanan “Kırsal Mimari: Yere Uygun Yapı Kültürü” başlıklı programa konuk olmuştur.
Kamuya açık bu yayın aracılığıyla kırsal mimari, yere özgü yapı kültürü ve yapılı çevrenin bulunduğu coğrafyanın özellikleriyle ilişkisi geniş kitlelerle paylaşılmıştır.
Bu tür bilgilendirme faaliyetleri, kırsal turizm ve ekoturizm açısından değer taşıyan geleneksel yerleşimlerin, kırsal peyzajların ve yere özgü yapı kültürünün korunmasına yönelik toplumsal farkındalık oluşturması bakımından sürdürülebilir turizm arazi yönetimini desteklemektedir.
Kanıt:
https://www.ktu.edu.tr/radyotv/etkinlik/kirsal-mimari-yere-uygun-yapi-kulturu
Doğal Alanların Korunması ve Ekoturizmin Bilimsel Altyapısı
Üniversitemizin Orman Fakültesi ve ilgili bölümlerinde doğal alanların korunması, sürdürülebilir orman yönetimi, yaban hayatı, biyolojik çeşitlilik ve rekreasyon konularında gerçekleştirilen bilimsel ve toplumsal bilgilendirme faaliyetleri de sürdürülebilir turizmin çevresel altyapısını desteklemektedir.
Doğa turizmi ve ekoturizm; ormanlar, dağlık alanlar, yaban hayatı habitatları, sulak alanlar ve diğer doğal peyzajların korunmasına doğrudan bağlıdır. Bu nedenle Üniversitemizin doğal kaynakların sürdürülebilir yönetimine ilişkin toplumsal eğitim çalışmaları turizm amaçlı arazi kullanımının sürdürülebilirliğine de katkı sağlamaktadır.
2025 yılında KTÜ Radyo/TV’de;
başlıklı programların yayımlanması, Üniversitemizin doğal alanların sürdürülebilir yönetimine ilişkin bilimsel bilgisini toplumla paylaşmasına örnek oluşturmaktadır.
Kanıt:
https://www.ktu.edu.tr/radyotv/etkinlik/yaban-hayati-ve-ormancilik
https://www.ktu.edu.tr/radyotv/etkinlik/sel-taskin-ve-heyelanlarin-onlenmesinde-ormanlarin-rolu
https://www.ktu.edu.tr/radyotv/etkinlik/orman-ve-su
Üniversitemizin Sürdürülebilir Turizm ve Arazi Yönetimi Yaklaşımı
Üniversitemizin 2025 yılı faaliyetleri birlikte değerlendirildiğinde, turizm amaçlı kullanılan veya turizm potansiyeli taşıyan arazilerin sürdürülebilir yönetimine ilişkin eğitim ve toplumsal erişim yaklaşımının birbirini tamamlayan çeşitli unsurlardan oluştuğu görülmektedir:
Üniversitemiz, 2025 yılında turizm amaçlı arazilerin sürdürülebilir yönetimine yönelik yaklaşımını yalnızca akademik araştırmalarla sınırlandırmamış; yerel topluluklara, kamu kurumlarına, ilgili sektörlere ve geniş toplum kesimlerine yönelik eğitim, bilgilendirme, kapasite geliştirme ve toplumsal erişim faaliyetleriyle desteklemiştir.
Özellikle Trabzon İl Planı kapsamında ekoturizmin geliştirilmesine yönelik üniversite–kamu iş birliği, IASON+ Projesinde yerel topluluklar ile turizm dâhil ekosistem hizmetlerine bağlı sektörlere yönelik eğitim ve kapasite geliştirme faaliyetleri, “Kırsal Mimari: Yere Uygun Yapı Kültürü” gibi kamuya açık eğitim yayınları ve doğal/kültürel miras alanlarının korunmasına yönelik çalışmalar; Üniversitemizin sürdürülebilir turizm ile arazi yönetimini bütüncül biçimde ele aldığını göstermektedir.